ครอบฟันสี (แห้ง)



สรุปลักษณะและข้อมูลพรรณไม้
ชื่อพันธุ์ไม้  ครอบฟันสี    รหัสพรรณไม้  7-36000-006-062/3

            ไม้พุ่ม ทรงพุ่มรูปไข่  สูง  0.7  เมตร  กว้าง  0.45  เมตร   พืชบก  ลำต้นเหนือดินตั้งตรงได้เอง  เปลือกลำต้นอ่อนสีเขียวมีขนสีขาวนวล  ต้นแก่สีเขียวปนน้ำตาล  เรียบ  ไม่มียาง  ใบเดี่ยว  ใบอ่อนสีเขียวอ่อนมีขนนุ่มหนาแน่น  ใบแก่สีเขียวเข้มเป็นมัน  แผ่นใบกว้าง  5-12  เซนติเมตร  ยาว  18  -  25  เซนติเมตร  ลักษณะพิเศษมีหูใบรูปลิ่ม  เรียงสลับบนกิ่ง  แผ่นใบรูปหัวใจ  ปลายใบแหลมเป็นติ่ง  โคนใบรูปหัวใจ  ขอบใบหยักซี่ฟัน  ดอกเดี่ยว  ออกตามซอกใบใกล้ปลายยอด  กลีบเลี้ยงโคนเชื่อมติดกัน  ปลายแยกเป็น  5  แฉก  สีเขียว  กลีบดอกโคนเชื่อมติดกัน ปลายแยกเป็น  5  แฉก  สีเหลือง  รูปกงล้อ  เกสรเพศผู้มีจำนวนมาก   สีเหลืองเข้ม เกสรเพศเมียมีจำนวน  16- 20  อัน  สีเหลืองอ่อน  รังไข่อยู่เหนือวงกลีบ ไม่มีกลิ่น  ผลเดี่ยว ผลแห้งแก่แล้วแตกตามรอยประสาน  ผลอ่อนสีเขียว  ผลแก่สีน้ำตาลดำ  ผลรูปครึ่งวงกลม คล้ายกระติบข้าวหรือคล้ายฟันสีที่ใช้สีข้าว มีขน ปลายมีจงอยสั้นๆ   มี 17-20 ซีก เมล็ดมี  3  อันต่อซีก  เมล็ดอ่อนสีขาว  เมล็ดแก่สีน้ำตาลดำ  มีขนาดเล็ก รูปไต 
            ทั้งต้นใช้ต้มกับน้ำดื่ม ช่วยบำรุงโลหิต  ช่วยทำให้เจริญอาหาร  ช่วยแก้โรคเบาหวาน ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด รักษาโรคความดันโลหิต  แก้โรคประสาท  แก้อาการหูอื้อ  แก้อาการปวดหู ลมออกหู รักษาคางทูม  ใบใช้ขยี้นำมาอุดฟัน ช่วยแก้อาการปวดฟัน แก้อาการเหงือกอักเสบ  รากรักษาโรคผอมเหลือง  เมล็ดใช้แก้บิดมูกเลือด ฝีฝักบัว